İftihar Listesi

Süleymaniye için neredeyse koca bir imparatorluk seferber edilmişti. Renkli mermerlerin, kıymetli yapı taşlarının bulunması ve taşınması için nice fermanlar çıkartılmıştı. Tedarikçilere, Süleymaniye'de kullanılması muhtemel malzemeye ihtimam göstermeleri, meseleyle özel olarak ilgilenmeleri için nice talimatlar verilmişti. Çünkü Süleymaniye gibi büyük binaların yapımı muntazam malzeme gerektiriyordu. Binada kullanılacak taşların yontulması ve deniz yoluyla taşınması çok güç bir işti.

İstanbul civarındaki taş ocakları, İzmit taş ocakları, Aydıncık'a bağlı Temaşalık taş ocakları hummalı şekilde çalıştırılmış, Mihalıç taş ocaklarından kemer, söve, eşik, döşeme taşları hazırlanıp getirilmişti. Kavak İskelesi'ndeki, Edirne'deki, Marmara Ereğli'sindeki taş ocakları, Marmara Adası'ndaki mermer ocakları, tamamıyla Süleymaniye için çalışmaya başlamıştı.
1552'de, Mut kadısına yazılan bir fermandan, Mut yakınlarındaki harabe bir kilisede ala kızıl, ak, siyah ve yeşil sütunların bulunduğu haberi alınmış, bunların ölçüleriyle birlikte, uygun yerlerinden birer numune kesilmek suretiyle örneklerinin İstanbul'a gönderilmesi ferman buyurulmuştu. Sonradan uygun görülenleri İstanbul'a getirtilmişti.

İçel sancak beyine yazılan fermanda, Silifke kadılığında altı kıta yeşil sütun, dört kıta lacivert ahlağı; Mut kadılığında dört kıta gül şeftali ve Şarören'de iki kıta serçe gözü sütun bulunduğu; Selendi, Gülnar ve Karataş kadılıklarında da ayrıca ala sütunların bulunduğu, gidilip bu sütunların ölçülerinin alınıp gelinmesi lazım geldiği ferman edilmişti.
Şam beylerbeyine gönderilen fermandaysa, Gazze sancağında Askalan harabesindeki somaki mermer sütunların iskeleye indirilmesi emredilmiştir.
Alanya ve Silifke civarındaki harabelerden epey miktar taş getirtilmişti.
Eski ve yeni, her nereden taş getirtilmişse, getirtilen taşlar sıkı bir çalışmayla devamlı işlenip düzeltilmişti.
Mısır'dan on beş, on altı metre uzunluğunda yeşil ve somaki muteber sütunlar, büyük granit sütunlar ve döşemeye münasip birinci sınıf mermerler getirtilmişti.
Caminin duvarlarına konan taşların sağlamlığına sağlamlık katmak için birbirlerine demir kenetlerle kenetleniyorlardı. Oluşan oyuklara kurşun dökülüp iyice sağlamlaştırılıyordu. İmalat için gerekli demir ve kurşun işi, Bulgaristan'ın Samakov demir sanayiinin merkezindeki kadıya havale edilmişti. Öbür demir malzemesi ise İstanbul'dan temin edilmişti.
Samakov'dan tedarik edilen demirlerin, deniz yoluyla Karadeniz kıyısındaki Ahyolu İskelesi'ne ve oradan da deniz yoluyla İstanbul'a getirilmesine dair ferman yazılmıştı. Gemi yeterli gelmezse araba kiralanıp kara yoluyla malzemenin İstanbul'a gönderilmesi emredilmişti. Arabalar İstanbul'a kırk altı, kırk yedi günde ulaşıyordu.

Süleymaniye'nin pencere şebekeleri, sütunlar arasındaki atkılar demirdendi. Kubbeler kurşunla kaplanıyordu.

Pencere demirlerinin, kapı ve pencere rezelerinin, tokmakların, çivi ve öbür malzemenin İstanbul'dan satın alındığını bildirir kayıtlar cami için tutulan muhasebe defterinde bir bir gösterilmiştir.
Kurşunlar Sırbistan ve Bosna bölgelerinden getirtilmişti. Taşları birbirine kenetleyen timur kanat ve deliğe akıtılan kurşunlar da düşünülürse ne çok kurşun harcandığı anlaşılır.
Kiremit ve tuğla gibi malzemeler, imalatçılara ısmarlanmış, müteahhit ve tüccarlardan satın alınmıştır. Binanın akustiği için gerekli olan, kubbenin içine ve köşelere, ağzı iç tarafa açık bir şekilde, gömülerek örülen küçük kavanozlardan iki yüz elli beş adet satın alınmıştı.
Kereste "ihtiyacı, Karadeniz'de, Varna Limanı'na kadar Rumeli kıyılarına yakın bölgelerden başlayıp Samsun'a kadar uzanan kıyı bölgelerinden, İzmit, Sapanca, Akyazı ve Göynük'teki büyük ormanlarla Biga'dan temin edilmişti.

İzmit'ten kestirilecek tahtaların istenilen ölçülerde işlenerek zamanında İstanbul'a gönderilmesi, tahtayı kesen ve biçenlerin ücretlerinin terleri kurumadan ödenmesi emredilmişti. Buralardaki ormanlarda çalışan bıçkıların, hassa-i hümayuna tahta lazım oldukça dışarıya iş yapmaları yasaklanmıştı. Ormanlardan kesilen keresteler iskeleye indirilip gemilerle İstanbul'a naklediliyordu.