Derler ki Mimar Sinan'ın yaptığı camilerde ses çınlamaz, yankı yapmaz yahut ses kaybolmaz; okunan ayetler, dualar caminin her yerinden net olarak duyulur. Bu, Mimar Sinan'ın, aynı zamanda, bir akustik (seslendirme) uzmanı olduğunu gösterir.
Derler ki Mimar Sinan'ın yaptığı camilerde, caminin içinde, gündüz pencereden giren gün ışığıyla, geceleyin kandillerin verdiği ışık değeri birbirine eşitti. Bu, Mimar Sinan'ın, aynı zamanda, bir ışıklandırma uzmanı olduğunu gösterir.
Derler ki Mimar Sinan'ın cami yahut külliye için seçtiği yerler göz önüne alındığında. Mimar Sinan'ın, aynı zamanda bir şehirci olduğu ortaya çıkar.
Derler ki Süleymaniye Camii'ndeki kandillerden çıkan isler, duvarları kirletmeden is odası adı verilen odacıklarda toplanırdı. Bu, Mimar Sinan'ın, aynı zamanda, havalandırma konusundaki uzmanlığını gösterir.
Derler ki Mimar Sinan'ın yaptığı Azapkapı Sokullu Mehmed Paşa Camii'nin yanına, normal şartlarda camiye zarar vermesi gereken devasa bir köprü yapıldığı halde, caminin temellerinde herhangi bir kayma olmamıştır. Bu, Mimar Sinan'ın, aynı zamanda, zemin mekaniği konusunda bir uzman olduğunu gösterir.
Derler ki Mimar Sinan'ın yapıları, Mimar Sinan'ın mimari dehası kadar, mühendislikteki yetkinliğini de gösterir. Yapılarının çoğunun üzerinden dört yüz yıldan fazla bir zaman geçmesine rağmen yapıların çoğu hâlâ ayakta ve kullanıma açıktır. Bu, yapıların taşıyıcı sistemlerine olduğu kadar temellerine de özen gösterildiğini gösterir. Mimar Sinan'ın yapılarının bu yönü, onun aynı zamanda büyük bir mühendis olduğunu gösterir.
Derler ki Mimar Sinan, mimari dehasının yanı sıra, yaptığı su yolları dolayısıyla, aynı zamanda bir aquvastatiktir (su yolu uzmanı).
Dünyayı kendine hayran bırakan Mimar Sinan 1489'da doğmuş, 1588'de vefat etmiştir.
Ömrünün yüz yılı aştığı rivayet edilse de biz 99 rakamını esas aldık.
Mimar Sinan, 1538'de başmimar olup elli yıl Osmanlı İmparatorluğu başmimarı olarak görev yapmıştır. Bir bürokrat veya sıradan bir mimar olmanın ötesine geçmiş; dünya mimarisinin gelişimine katkıda bulunmuş bir mimardır.
Mimar Sinan, mimarlık hayatına 364 eser sığdırmıştır. Allah da onu cennetine sığdırsın...
Mimarlığı boyunca nice camiler, mescitler, medreseler, dâru'l-kurra ve mektepler, türbeler, imaretler, dâru'ş-şifalar, su kemerleri, köprüler, kervansaraylar, saraylar ve köşkler, mahzen ve ambarlar, hamamlar... yaptı, yapılmasına nezaret etti...
Rivayet edilir ki Mimar Sinan, ömrünün sonlarını Süleymaniye'yi seyrederek geçirmiştir. Evinin penceresinden saatlerce Süleymaniye'yi izler, dalıp gidermiş...
Bugün Mimar Sinan'ın mezarı Süleymaniye'nin bahçesindedir. Kanuni Sultan Süleyman'ın mezarı da. Yapanın da, yaptıranın da mezarları Süleymaniye'de yan yana...
Allah Mimar Sinan'a rahmet etsin, rahmetini ondan esirgemesin...

Sözlerimizi, Mimar Sinan'ın kitabe-i seng-i mezarında yazılı şu sözlerle bitirelim:

"Ey iden bir iki gün dünya sarayında mekan
Cây-ı asayiş değildir âdeme mülk-i cihan

Han Süleyman'ın olup mimarı bu merd-i güzin
Yaptı bir cami verir firdevs-i âlâdan nişan

Emri şah ile kılıp su yollarına ihtimam
Yaptı seksen yerde cami bu aziz-i kârdan

Çekmese cisrine bir tak-ı mualla çekti kim
Aynidir ayine-i derman şekl-i kehkeşan

Kıldı dört yüzden ziyade mescidi akt bina
Yaptı seksen yerde cami bu azüz kârdan
Yüzden artık ömür sürdü akıbet kıldı vefat
Yattığı yeri hüda kılsın onun bağ-ı cinan

Rıhletin Sâî-i dâi didi tarihini
Geçti bu demde cihandan Pir Mimaran Sinan
Ruhu için Fatiha ihsan ide pir ü civan